Առևտրային կազմակերպություններ (հիմնականում ՍՊԸ-ի կարգավիճակով)
Սոցիալական ձեռնարկատիրության իրավական դաշտ (Կազմակերպական-իրավական ձև՝ Առևտրային կազմակերպություն / Սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերություն)
Առևտրային կազմակերպությունները, հիմնականում կազմակերպված որպես սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերություններ (ՍՊԸ), շահույթ ստանալն ունեն որպես իրենց հիմնական նպատակ։ Ձեռնարկատիրական գործունեությունից ստացված շահույթը բաշխվում է անդամների միջև՝ ըստ ընկերության կանոնադրական կապիտալում նրանց բաժնեմասերի համամասնության։
Սոցիալական ձեռնարկատիրության շրջանակներում այս կազմակերպությունները կարող են աշխատանք ապահովել հատուկ խմբերի համար՝ ներառյալ հաշմանդամություն ունեցող անձանց, կամ իրականացնել գործողություններ՝ ուղղված հասարակության որոշակի սոցիալական խնդիրների լուծմանը։ Նրանք կարող են ձեռք բերել միկրոբիզնեսի կարգավիճակ, եթե նախորդ հարկային տարում բոլոր տեսակի գործունեության հանրագումարային վաճառքի շրջանառությունը չի գերազանցել 24 միլիոն դրամը։
Այս կազմակերպչական ձևի իրավական հիմքը ամրագրված է Հայաստանի Հանրապետության Քաղաքացիական օրենսգրքում և ՀՀ «Սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերությունների մասին» օրենքում։
Պետական աջակցության միջոցառումներ
Պետական զբաղվածության ծրագրի շրջանակներում հասանելի են հետևյալ ֆինանսական աջակցության միջոցները՝ փոքր բիզնես սկսելու համար անհրաժեշտ հիմնական միջոցների ձեռքբերման արժեքի 75%-ի չափով միանվագ փոխհատուցում (մինչև 500,000 դրամ); նոր ընդունված աշխատողի աշխատավարձի 25%-ի չափով փոխհատուցում (ոչ ավելի, քան ամսական նվազագույն աշխատավարձի 50%-ը) մեկ տարի ժամկետով; վարձակալության արժեքի 50%-ի չափով փոխհատուցում (մինչև 25,000 դրամ ամսական) մեկ տարի ժամկետով; ձեռնարկատիրական գործունեությունից անմիջականորեն բխող եկամտահարկի, ինչպես նաև օրենքով սահմանված դեպքերում նպատակային սոցիալական վճարի ծածկում՝ մեկ տարի ժամկետով, բայց ոչ ավելի, քան ամսական նվազագույն աշխատավարձի չափը։ Ծրագրի առավելագույն ընդհանուր արժեքը կազմում է 1,350,000 դրամ։
Հարկային արտոնություններ
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց աշխատանքի ընդունող շահութահարկ վճարողների համար, յուրաքանչյուր նման աշխատողին վճարված ընդհանուր աշխատավարձի 150%-ը կարող է նվազեցվել համախառն եկամտից շահութահարկի բազան որոշելիս, անկախ նրանից՝ աշխատողն աշխատում է աշխատանքային պայմանագրով, թե քաղաքացիաիրավական պայմանագրով։ Միկրոձեռնարկությունները ազատված են բոլոր պետական հարկերի հաշվարկից և վճարումից, բացառությամբ՝ Հայաստան ներմուծվող ապրանքների հարկերի, յուրաքանչյուր վարձու աշխատողի համար ամսական 5,000 դրամ եկամտահարկի, ակցիզային հարկի, բնապահպանական հարկի և ճանապարհային հարկի։
Կրթական և տեղեկատվական աջակցություն
Ձեռնարկատերերն օգտվում են համապարփակ աջակցության ենթակառուցվածքից։ Պետական զբաղվածության ծրագրի շրջանակներում նախատեսված է խորհրդատվություն, բիզնես վերապատրաստում և բիզնես պլանի մշակման աջակցություն՝ սկսնակ ձեռնարկատերերի համար։ Գործունեության առաջին տարում խորհրդատվական ընկերությունն ապահովում է շարունակական ուղեկցում՝ հարկային պարտավորությունների, բիզնեսի կառավարման և մարքեթինգի վերաբերյալ խորհրդատվությամբ։
«Հաջողված մեկնարկ» պետական ծրագրի միջոցով ձեռնարկատերերն ձեռք են բերում հմտություններ բիզնես պլանավորման, մարքեթինգի, կառավարման, արտադրության և ֆինանսական պլանավորման բնագավառներում, ինչպես նաև մշակում են անհատական բիզնես պլաններ։ Լավագույն բիզնես պլանները կարող են ներկայացվել վարկավորման՝ ՓՄՁ ԶԱԿ-ի գործընկեր բանկերի միջոցով։
ՓՄՁ ԶԱԿ-ն (Փոքր և Միջին Ձեռնարկությունների Զարգացման Ազգային Կենտրոն) լրացուցիչ ապահովում է տեղեկատվական և խորհրդատվական աջակցություն, որն ընդգրկում է՝ բիզնեսի գրանցման, հարկային ռեժիմի ընտրության, մաքսային ձևակերպման և թույլտվությունների վերաբերյալ իրավաբանական խորհրդատվություն; էլեկտրոնային հաշվետվությունների և հայտարարագրերի ներկայացման աջակցություն; ձեռնարկատիրությանն առնչվող օրենսդրական փոփոխությունների վերաբերյալ իրազեկում; ինչպես նաև ձեռնարկատիրական օրենսդրությանն առնչվող տեղեկատվական նյութերի պատրաստում և տարածում։
Լրացուցիչ տեղեկատվություն հասանելի է պաշտոնական բիզնես գրանցման պորտալի (armenia.eregulations.org), ՓՄՁ ԶԱԿ-ի կայքի (smednc.am) և ՓՄՁ ԶԱԿ-ի պաշտոնական կայքում հրապարակված սկսնակ ձեռնարկատերերի ուղեցույցների միջոցով։
